De recente onrust op de energiemarkt zet steeds meer Nederlanders onder druk. Uit een representatief onderzoek blijkt dat meer dan de helft van de bevolking er financieel last van verwacht als de energie- en brandstofprijzen deze winter met 10–20 % stijgen.

Olie en gas in de lift door geopolitieke spanningen

De reden voor de prijsstijging ligt vooral buiten Nederland: geopolitieke onrust in het Midden-Oosten heeft de olieprijzen op de wereldmarkt flink opgedreven, wat directe gevolgen heeft voor benzine- en dieselprijzen aan de pomp. Analisten waarschuwen dat een liter benzine lokaal zelfs richting €2,30–€2,40 kan gaan als de trend doorzet.

Tegelijkertijd reageerde de Europese gasmarkt eveneens op internationale verstoringen, waarbij de prijs van gascontracten omhoog schoot door onzekerheden over de aanvoer. Deze stijging kan later terugkomen in hoger gasverbruik en energierekeningen voor huishoudens.

Veel huishoudens voelen de pijn

Volgens de enquête van het panel verwacht 57 % van de Nederlanders dat een verdere stijging hun budget zwaar zal belasten. Ongeveer 35 % zegt dat ze andere uitgaven moeten terugschroeven om hogere energiekosten te compenseren, en 22 % vreest zelfs dat het financieel niet haalbaar zal zijn.

Experts geven aan dat vooral mensen die veel moeten autorijden, huishoudens met lage inkomens en gezinnen buiten de grote steden het meeste last zullen hebben van de stijgende kosten. Dit wordt versterkt doordat accijnzen op brandstof recent zijn verhoogd, wat de pompprijzen hoger drukt.

Opinies verdeeld over oplossingen

Het onderzoek toont ook verdeeldheid over mogelijke maatregelen om de stijgende kosten te bestrijden:

• 51 % wil een heropening van het Groningse gasveld om eigen energieproductie te stimuleren — hoewel de opstarttijd en effect onzeker zijn.
• 52 % steunt tijdelijke verlaging van accijnzen op brandstof.
• 49 % pleit voor lagere energiebelasting op gas en stroom, terwijl bijna de helft graag een prijsplafond terugziet.

In Groningen zelf staat een grote meerderheid sceptisch tegenover de heropening van het gasveld, wat de politieke discussie verder kan compliceren.