Anders dan het kabinet en coalitiepartners VVD en CDA heeft D66 er ‘geen enkel begrip’ voor dat de Verenigde Staten Israël ‘zonder plan’ een oorlog zijn begonnen tegen Iran. Dat zei fractievoorzitter Jan Paternotte in een Kamerdebat over het conflict in het Midden-Oosten. “Wat we van de Amerikaanse regering horen is elke dag iets anders”, zei hij.

“Waar ik begrip voor kan hebben, is dat in Iran een verschrikkelijk regime zit en dat je dat graag weg wilt hebben”, zei Paternotte. “Omdat het de eigen bevolking terroriseert, omdat het terreurgroepen steunt, omdat het de hele regio onveiliger maakt.” Maar over de aanval door de VS en Israël is hij zeer kritisch. Die is volgens hem slecht doordacht en in strijd met het internationaal recht.

Volgens de oppositie is de coalitie verdeeld. “D66 wijkt af van het kabinet”, reageerde Laurens Dassen van Volt. De coalitie is volgens Geert Wilders (PVV) ‘verdeeld’. En ook GroenLinks-PvdA en Partij voor de Dieren zagen een afwijkend standpunt van D66.

Paternotte ziet hooguit ‘toonverschillen’ met de andere coalitiepartners. Hij kan de kabinetsreactie ook verdedigen en ziet Nederland net zo reageren als andere Europese landen zoals België, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Italië. Hij vindt het belangrijk dat de landen in Europa één lijn trekken.

Dat ziet de D66’er ook terug in de inzet in de Middellandse Zee, waar Frankrijk en Nederland marineschepen heen sturen om Cyprus en NAVO-bondgenoten te verdedigen. Paternotte vindt dat Nederland politiek en militair niet betrokken moet raken bij de aanval op Iran.

De VVD herhaalde vandaag achter het kabinetsbeleid te staan om geen expliciete steun uit te spreken voor de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran. Maar de liberalen staan wel ‘aan de kant van de Amerikanen en de Israëli’s’, verzekerde VVD-fractievoorzitter Ruben Brekelmans.

Het kabinet toonde begrip voor de oorlog die de Verenigde Staten en Israël bijna twee weken geleden begonnen, maar steunt die niet. Partijen op de rechterflank van de Tweede Kamer vroegen Brekelmans daar opheldering over. “Het woord ‘steun’ zou impliceren dat wij hierbij betrokken willen zijn”, legde de VVD’er uit. Dat is niet zo en daarom vindt hij het tonen van begrip ‘meer gepast’.

De Amerikaanse president Donald Trump heeft ook helemaal niet om steun gevraagd, zei Brekelmans. Hij benadrukte dat Nederland en waarschijnlijk ook andere Europese landen niet van tevoren waren ingelicht. Hij wil niet dat het kabinet door steun uit te spreken de indruk wekt dat Nederland wel bij de aanvallen betrokken is.